Rita Reys: Deed I Do (1953)

Deed I Do is een standard uit 1926 van tekstschrijver Fred Rose en Walter Hirsch. Geen heel bekend nummer. In 1953 spelen Wessel en Rita in Stockholm op vakantie met Zweedse musici. Met ‘ster’ bariton Lars Gullin op alt. Ze vinden elkaar in vier nummers waarvan dit er een is.

Do I want you? Oh my, do I?
Honey, ‘deed I do
Do I need you? Oh my, do I?
Honey, ‘deed I do

I’m glad that I’m the one who found you
That’s why I’m always hangin’ ‘round you
Do I love you? Oh my, do I?
Honey, ‘deed I do
Wessel_Ilcken_Rita_Reys

Rita Reys (1924-2013) is niet meer. Ze was er altijd. Europa’s First Lay of Jazz, zoals ze vanaf de jaren ’50 werd genoemd. Stijlvol swingend en altijd het luisteren waard. Maar zoveel meer succes had ze kunnen hebben, zegt men. Jarenlang is haar nagedragen dat ze in de jaren ’50 in de VS voor de veilige weg koos. Werkelijk? Drummer Wessel Ilcken en pianist Pim Jacobs waren de mannen in haar leven, da’s wel zeker.

Rita Reys’ vakmanschap is haar natuur. Zoals de improvisatie van de manouche-musici Hono Winterstein, Dorado Schmitt en diens zuster Luna zoveel jaar later. Zo’n echo knijpt de keel dicht. Voorgoed. Op reis.

Foto: Wessel Ilcken en Rita Reys; promotiefoto voor Philips, midden jaren ’50.

Advertenties

Marquee: Marlon Brando

Beatnik Neal Cassady and Natalie Jackson

Marquee betekent feesttent en baldakijn. Met een lichtkrant of lichtbak. ’s Avonds het meest indrukwekkend. Licht is feest. Zonder licht kan film niet bestaan. Film wordt licht. Op de stoep van het theater wordt geflirt en afgesproken. Deze film of die andere? Maakt het uit? Als Marlon Brando maar meespeelt. De troonhemel is de luifel voor de sterren.

tumblr_m7vys7rpJ91rrnzfpo1_500

De tijd van de hoeden rijmt met de hoogtijdagen van Hollywood. Het studiosyteem garandeert vakwerk en een constante produktie. Distributie is de ultieme verstrooiing. The Wild One (1953), On the Waterfront (1954) en The Godfather (1972). Met die laatste zijn hoeden al teruggedrongen tot het doek. Theaters ontfermen zich over loslopende zielen die in de zaal een publiek vormen. Verlokken bestaat nog even. Tot nergens meer films vertoond worden en de 7de kunst wordt bijgezet.

tumblr_mgwcvwtenm1rzqrvno1_500

Foto 1: Allen Ginsberg, Beatnik Neal Cassady and Natalie Jackson, circa 1955. Credits: Allen Ginsberg/ Corbis.

Foto 2: Marquee On the Waterfront, zonder bron.

Foto 3: Marquee The Godfather, geen bron.

Schoenen van de Bata: vroeg globalisme

4439263888_5317e474fe

Wat zien we? Overduidelijk een schoenenwinkel uit voorbije tijden. Huiden van een krokodil, tijger en schildpad sieren de muur. Schoenen staan centraal op de toontafel. Leegte valt op. Schaarste van 1953 in een winkel van de Bata. De omschrijving ziet zelfs een gewij. Is dat gewijd?

5_bata_succursale

Bata is een Tsjechisch produkt met Oostenrijks-Hongaarse wortels. Het introduceerde industriële methoden in een sector die het moest hebben van ambachtelijkheid. In 1930 exporteerde Bata de meeste schoenen ter wereld. De Tweede Wereldoorlog gooit roet in het eten.

4964296097_91d2714b0b

Bata was voorloper van het globalisme. In reactie beschermden overheden hun nationale schoenenindustrie met maatregelen die Bata de pas afsneden. Maar Bata ging verder dan schoenen en verenigde vele bedrijfstakken in zich. In dat vooruitstrevende Tsjecho-Slowakije van het interbellum. Bata blijft de herinnering aan schoenen in onze winkelstraat.

getimage2.php

Foto 1: Bata schoenenwinkel, september 1953 door Ben van Meerendonk. Credits: collectie IISG.

Foto 2: Bata, de gevaarlijke octopus. Credits:  Stichting Tomas Bata Zlin.

Foto 3: Calcutta, India, 1954 door Wim Dussel. Credits: collectie IISG.

Foto 4: De 7streper-Daf in Best. Met de tekst: ‘Bata schoenen zijn beter en kosten minder‘.

De Max Factor factor: 1953-1955

4304937616_db7057943e

Op 17 april 1953 arriveert de cosmetica-reus Max Factor op Schiphol. Met zijn echtgenote Mildred Dorothy Cohen-Factor. De bekende fotojournalist Ben van Meerendonk legt het vast. Dorothy bezwijkt bijna onder de bloemenhulde. Wonderful, zegt ze wellicht. Geloken kijkend naar het platform. Max is ook aangenaam verrast. Met een fles jenever?

4178863088_78b4bbf234

Op 5 februari 1955 doet Van Meerendonk het over. Om het goed te maken? Hij fotografeert een geheimpje dat op ieders lip komt. Op een reclamebord ergens in Amsterdam. Chief Whip op ieders lip? Een slogan uit 1933? Nee, color-fast lipstick van Max Factor Hollywood. Die factor.

RA01_30051001479580_U

Foto 1: Ben van Meerendonk, Max Factor, 17 april 1953. Credits: IISG.

Foto 2: Ben van Meerendonk, Max Factor reclame, 5 februari 1955. Credits: IISG.

Foto 3: Affiche ‘Chief Whip op ieders lip!’, 1953-1954

Summer in the City: The Lovin’ Spoonful (1966)

De Amerikaanse John Sebastian en de Lovin’ Spoonful scoren in 1966 een nummer 1 hit met Summer in the City van Mark Sebastian en Steve Boone en trotseren de invasie van Britse bands. In de zomer zingt het lied zichzelf. John Sebastian verlaat de Lovin’ Spoonful in 1968.

Hot town, summer in the city
Back of my neck getting dirty and gritty
Been down, isn’t it a pity
Doesn’t seem to be a shadow in the city

All around, people looking half dead
Walking on the sidewalk, hotter than a match head

Fotograaf en fotojournalist Arthur Fellig (1899-1968), ofwel Weegee legt in 1937 een New Yorkse zomer vast. De kinderen spelen op straat.

In 1953 beleeft New York een hittegolf. De brandkranen bieden verkoeling. LIFE’s Peter Stackpole (1913-1997) maakt een reportage.

De Australische fotograaf Rennie Ellis (1940-2003) fotografeert in 1975 een rennend naakt. Aan de ‘Summer in the City‘ op televisie gaat ze voorbij. Wat zit haar op de hielen? Is het de kolder van de zomerhitte?

Foto 1: WeegeeSummer, the Lower East Side, circa 1937

Foto 2: Peter Stackpole, LIFE-serie Fire Hydrants NYC, 1953

Foto 3: Rennie Ellis, Summer in the City, 1975

Tony Crombie and His Rockets (1957)

Drummer ‘The Baron‘ Tony Crombie (1925-1999) en zijn band treden op in Rock You Sinners (1957) van Denis Kavanagh. Tubby Hayes op sax. ‘In the early days of rock and roll, a disc jockey and his friend, a writer, want to put a rock show on TV‘, da’s het verhaal. DJ Philip Gilbert wordt ster en vervreemdt door zijn ijdelheid en egoïsme van zijn vrienden.

De Britse rock ‘n’ roll timmert vanaf 1953 aan de weg en komt een heel eind. Tony Crombie komt uit de jazz en keert daar na zijn uitstapje naar de rock ‘n’ roll weer naar terug. Zijn vakmanschap werkt overal.


Foto: Anthony John ‘Tony’ Crombie en zijn band die van 1956 tot 1958 bestaat

Little Darling: (1953-1957-1960)

De Rocky Fellers bestonden uit vier Philipijnse broers: Tony, Junior, Eddie en Albert Maligmat, en vader Doroteo ‘Moro’ Maligmat. De groep had in 1963 een hit met ‘Killer Joe‘. Rond 1965 was hun roem voorbij.

De Rocky Fellers zingen Little Darlin’ in de Dinah Shore Chevy Show in 1960. Behoorlijk ‘over the top‘. Ook The Diamonds uit Canada worstelen met de overgang van doo-wop naar rock. Via calypso.

Eye, yi-eye-eye-eye
Yi-eye-eye-eye
Ya-ya-ya-ahh

Little darlin’, oh, little darlin’
Oh-oh-oh where a-are you?
My love-a, I was wrong-a
To-oo try to lo-ove two
A-hoopa, a-hoopa, hoopa
Kno-ow well-a that my love-a
Wa-as just fo-or you, oh only you

My darlin’, I need you
To call my own and never do wrong
To hold in mine your little hand
I’ll know too soon that all is so grand
Please, hold my hand

De mooiste versie is van The Gladiolas, de latere The Zodiacs. Little Darlin’ wordt in 1953 geschreven door Maurice Williams. Ya-ya-ya-ahh.

Foto: The Rocky Fellers omstreeks 1963

Kerst met Ben van Meerendonk (1953-58)

Fotograaf, ofwel ‘fotojournalist’ Ben van Meerendonk (1913-2008) richt in 1945 het Algemeen Hollands Fotopersbureau (AHF) op. Dat wordt uiteindelijk een eenmanszaak. Het IISG noemt ‘alledaagse gebeurtenissen uit het Amsterdamse straatbeeld‘ een van zijn specialismen. Dit is Ben:

Vaak wordt met nostalgie omgekeken. Vroeger was alles beter. Er was saamhorigheid. In de armoede waren de mensen solidair. Zou het? Op 19 december 1953 schrijven agenten bonnen uit voor foutgeparkeerde auto’s. We weten het dankzij Ben van Meerendonk die het zonder poespas registreert. Ook toen liet het gezag zich gelden. Prettige kerst.

Foto 1: Verkoop van kerstbomen op het Singel, 8 december 1958. Credits: Ben van Meerendonk / AHF, collectie IISG, Amsterdam.

Foto 2: Ben van Meerendonk aan het werk met zijn Speed-Graphic-camera.

Foto 3: Foutgeparkeerde auto’s worden door de politie bekeurd, Reguliersbreestraat, 19 december 1953. Credits: Ben van Meerendonk / AHF, collectie IISG, Amsterdam.

Sun Sun Babae (1952-53)

Peggy, Cherie en Babette DeCastro zijn de Cubaanse Andrew Sisters. In 1942 verhuizen ze van Havana naar Miami. In hun grootste succes Teach Me Tonight is hun Latin achtergrond niet meer te herkennen. De Cubaanse nachtegalen volgen een ander ritme.

Sun Sun Babae is in 1952 geschreven door Rogelio Martínez en past binnen de Afro-Cubaanse muziek. Het gaat over een nachtegaal als liefdesboodschapper:

Sun sun sun sun sun babae (x..)
Pajaro lindo de la madrugada (x2)

Pajaro lindo sun sun
Que pajaro mas bonito
Pajaro lindo sun sun
Llevale llevale llevale
Una mensaje a mi amada
Pajaro lindo sun sun
Dile que la quiero mucho
Siempre sera idolatrada
Pajaro lindo sun sun

Trompettist  en peetvader van de Afro-Cuban Jazz Mario Bauzá speelt Sun Sun in een Cine de Rumberas. De Rumberas film is een Mexicaans subgenre dat speelt in nachtclubs en van 1945 tot 1960 immens populair. Makkelijk te produceren. Langbenige Rumberas dansen op het ritme van Bauzá’s scherp swingende orkest. Sexy koningin, Reina del Tropico Ninón Sevilla danst en zingt Sun Sun in Aventura en Río (1953). Altijd feest. Alsof het nummer nooit stopt:

Foto: De DeCastro Sisters

Ombres Chinoises

Chinese Schaduwen, blijkbaar een populair vermaak in China. Met weinig diepte. Maar ook een echt schimmenspel. Verwant met het ons bekende Javaanse wayang. In het Westen loopt een lijn van de vroege filmer George Méliès en Lotte Reiniger naar Kara Walker. Op zijpaden staan verwanten als Oskar Fischinger, Hans Richter of Bruno J. Böttge.

De Duitse Lotte Reiniger (1891-1981) is het solitaire wonder van de silhouettenfilm. Geknipte animatie. Het Aziatische schimmenspel bracht zij naar de film. Met tijdloze sprookjes als onderwerp. Afro-Amerikaanse Kara Walker brengt vanaf 1993 de cut-paper silhouette naar het museum. In haar schaduw neemt iedereen dezelfde kleur aan. Zwart is zwart.

Foto: Installation view of Kara Walker: My Complement, My Enemy, My Oppressor, My Love (Whitney Museum of American Art, New York, October 11, 2007–February 3, 2008). Foto Sheldan C. Collins