Zitten in een eigen ontwerp: met of zonder masker

Een stoel, nogmaals dezelfde stoel, een vrouw met een masker, een man en nogmaals de gemaskerde vrouw. In opnieuw dezelfde stoel. Als een Ivanhoe van het modernisme met een masker. Staat de vijand voor de deur? Ach, zitten is een werkwoord zei Gerrit Rietveld. Poseren is nog harder werken. Kan een masker welbeschouwd scheel kijken?

De man heeft de stoel in 1925 ontworpen en is de Hongaarse architect en ontwerper Marcel Lajos Breuer (1902-1981). Hij zit in z’n eigen ontwerp. De eerste stoel van stalen buizen. En met leer. De vrouw draait zich om naar Erich Consemüller, de fotograaf. Ongewis blijft wie zij is. Lis Beyer die de jurk heeft ontworpen of Ilse Gropius, de vrouw van een andere architect? Stichter van het Bauhaus. Consequent als het Lis Beyer was. Zittend in haar eigen ontwerp. Maar we weten er niets van.

Foto 1 en 3: Erich Consemüller, Vrouw met masker van Oskar Schlemmer en jurk van Lis Beyer in Wassily-stoel (B3) van Marcel Breuer, 1927

Foto 2: Marcel Breuer in Wassily-stoel (B3)

Huis van Oranje of Groen

Oranje huizen zijn soms in strijd met de welstand. Dat ondervonden in 2003 de grafische ontwerpers van Studio Thonik. Een gerechtelijke uitspraak veroordeelde ze tot overschilderen. De welstandscommissie had zich het effect van de oranje kleur onvoldoende gerealiseerd. Uiteindelijk werd het gebouw groen. Pittig groen. Oogde dat prettiger?

Oranje huizen verdienen een foto. Zoals het gerestaureerde Lincoln Theater in Miami, Florida. In het befaamde Art Deco district en daterend uit 1936. Architect was Thomas W. Lamb die zoveel filmtheaters bouwde.

In het Zuid-Chileense Puerto Natales Magallanes staat het ‘Orange Bauhaus‘. Voor het raam een bord van de internationale Italiaanse verhuizers van Trans Sokol. De verhuizing, op de weg in, of de weg uit?

Foto 1 en 2: Gebouw Studio Thonik in Amsterdam

Foto 3: Art Deco in Miami, Florida, het voormalige Lincoln Theater. Credits Carrie

Foto 4: Orange bauhaus in Natales, Chili

1950-1960 Amsterdam Nieuw-West

Stenen zonder mensen, da’s het ideaal van sommige architecten. Stadsplanner Le Corbusier zag de mens als sluitsteen. Goede wijken veranderen mee. De Bijlmer of het Utrechtse Kanaleneiland konden dat niet. Uit nostalgie resteert een beeld van een maakbare samenleving die begint bij een leeg landschap en eindigt bij de Stichting Goed Wonen.

Zestig jaar geleden werd de eerste paal geslagen voor Slotermeer. In het stadsarchief loopt een tentoonstelling: Amsterdam Nieuw-West ’50-’60. De toelichting beoordeelt de opzet van de buurten als goed doordacht. Over de maakbaarheid kan men echter ook anders oordelen.

Foto 1: Jan Abelszstraat, 1957-1958 (nr nieuwwest02)

Foto 2: Het complex Sloterhof tussen de Cornelis Lelylaan en de Comeniusstraat, 1960 © Cas Oorthuys / Nederlands Fotomuseum (nr nieuwwest03)