The Birth of a Nation

Dit moet Washington DC zijn. Want de koepel van het Capitool is zichtbaar. En da’s geen toeval. Het is 10 november 1865. Kapitein Henry Wirz moet hangen. We zouden hem nu een oorlogsmisdadiger noemen. Als kampcommandant in dienst van de Zuidelijken werd-ie aan het eind van de burgeroorlog verantwoordelijk gesteld voor samenzwering en moord. Niet de Engelsen hebben dus ruim 30 jaar later in Zuid-Afrika de concentratiekampen uitgevonden. Wirz was Zwitser en tijdgenoot van de oprichter van het Rode Kruis Henri Dunant. Wie zou vergeten worden?

Alexander Gardner (1821-1882) is de fotograaf. Hij neemt op 7 juli 1865 ook de opgehangen moordenaars van president Lincoln op de korrel. Het regent en regenschermen bieden bescherming. Een natie stelt een daad. Oorlogen zijn bloedig en kennen een afrekening. Da’s de wetmatigheid. In The Birth of a Nation laat filmpionier D. W. Griffith een en ander 50 jaar later herleven. Zijn racisme achtervolgt hem weer.

Onderworpen aan cinema

Kunst en film leven in wisselwerking. Ze beïnvloeden elkaar. Met verpakkingstape maakt Mark Khaisman films. Een in de VS wonende Oekraïner. I have you right where I wanted you klinkt uit de film-noir Pick Up On South Street. Khaisman plakt lagen bruin tape op Plexiglas-panelen die worden belicht. Hij benadert de vorm en inhoud van film.

Ulisse Caputo en Edward Hopper zetten de suggestie van film direct op doek. Caputo benadrukt het samenzijn van mensen en Hopper de isolatie. Hopper gooit zoals vaak de eenzaamheid recht in ons gezicht. Vierkant formaat en zwart-wit van de fotografie plus de theatrale inrichting van de bioscoop vormen onze knipoog naar het verleden.

Verbeelding van modern leven oogt snel ouderwets. Een oerbeeld valt enkele decennia later door de mand omdat de vorm niet meer klopt. De variant is uit de tijd en prijst niet langer de moderniteit aan. Het ene medium sleept het andere mee. Mark Khaisman zoekt ogenschijnlijk andere doelen omdat zijn samenspel al in de eigen tijd terugwijst.

Foto 1: Mark Khaisman, Tapeworks, 2009

Foto 2: Ulisse Caputo, In the cinema theatre, (ws: 1925-1930), C Simonis & Buunk

Foto 3: Edward Hopper, New York Movie, 1939

Bevroren film

Film bevriest de tijd. Waar toneel voorbijgaat, wordt film gereproduceerd. Het geeft een idee van echtheid dat van niemand is.

Film voedt de massa die van toeschouwer deelnemer wordt. Da’s opperste promotie zoals nieuwe media tonen. Iedereen kan meedoen. Sommigen zien het als een stapje omhoog. Mensen worden naar de Apple-store geleid, zonder dat ze nog altijd begrijpen waarom.

Film is afleiding. De klassieke Hollywood-stijl maakt dat door montage onzichtbaar. Een stijl die de eigen making of uitwist. Tot op heden is verhalend realisme de norm. Het vertelt zichzelf in een lopend verhaal.

Mythe eindigt als acteurs voor de première sterven. Van dode levende tot levende dode worden. Zoals Heath Ledger. James Dean is het bekendste voorbeeld. Als acteurs tijdens de opname sterven wordt de film met speciale effecten afgemaakt. Anders betaalt de verzekering en stopt de boel.

Uiteindelijk sterven alle acteurs en blijven hun beeld en stem op film bewaard. Totdat ook de film vergaat.

Foto: James Dean